پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی: بررسی نقش دانشگاه در شکل گیری هویت دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                      صفحه

فصل اول

چكیده ………………………………………………………………………………………………1

مقدمه……………………………………………………………………………………………… 2

بیان مسئله………………………………………………………………………………………… 3

اهمیت موضوع………………………………………………………………………………….. 5

هدف كلی تحقیق………………………………………………………………………………….. 6

اهداف جزیی……………………………………………………………………………………….6

سوال اصلی تحقیق……………………………………………………………………………….. 7

سوال های ویژه …………………………………………………………………………………..7

تعاریف نظری و عملیاتی متغیرها ………………………………………………………………7

تعاریف عملیاتی………………………………………………………………………………….. 8

فصل دوم

مقدمه …………………………………………………………………………………………….11

اهمیت شناسایی هویت…………………………………………………………………………. 11

تعاریف هویت………………………………………………………………………………….. 12

سبكهای هویت………………………………………………………………………………….. 14

ابعاد هویت……………………………………………………………………………………… 15

انواع هویت…………………………………………………………………………………….. 16

عوامل موثر در شكل گیری هویت……………………………………………………………. 34

1 ـ 1 رشد شناختی…………………………………………………………………………….. 34

1 ـ 2 نهاد خانواده ………………………………………………………………………………35

1 ـ 3 نهاد آموزشی…………………………………………………………………………….. 38

1 ـ 4 رفتار نوجوانان………………………………………………………………………….. 40

1 ـ 5 گروه همسالان…………………………………………………………………………… 42

1 ـ 6 عوامل اجتماعی فرهنگی……………………………………………………………….. 44

1 ـ 7 تربیت تولد و فاصله سنی فرزندان در خانواده………………………………………… 46

1 ـ 8 تاثیر رسانه ها بر شكل گیری هویت…………………………………………………..  47

جهانی شدن رسانه ها ……………………. ………………………………………………….. 49

مراحل شكل گیری هویت……………………………………………………………………… 50

بنیان های هویتی ………………………………………………………………………………..50

نظریه رشد روانی اجتماعی اریكسون………………………………………………………… 52

مرحله 1 ـ رشد روانی ـ اجتماعی اقتصاد در برابر بی اعتمادی……………………………. 52

مرحله 2 ـ رشد روانی ـ اجتماعی : خودگرایی و اتكا به نفس در برابر شرم و شك……….. 52

مرحله 3 رشد روانی ـ اجتماعی ابتكار در برابر گناه……………………………………….. 53

مرحله 4 رشد روانی ـ اجتماعی : كوشایی در برابر حقارت……………………………….. 53

مرحله 5 رشد روانی ـ اجتماعی : هویت دربرابر گم گشتگی………………………………. 53

مرحله 6 رشد روانی ـ اجتماعی : تعلق در برابر انزوا……………………………………… 54

مرحله 7 : رشد روانی ـ اجتماعی : فعالیت در برابر ركود…………………………………. 54

مرحله 8 : رشد روانی ـ اجتماعی : یكپارچگی در برابرناامیدی……………………………. 54

دیدگاه لوونیگر…………………………………………………………………………………. 55

روند هویت یابی در نوجوانی و جوانی……………………………………………………….. 56

نظریه های هویت یابی……………………………………………………………………….. 56

هویت یابی جوانان ………………………………………………………………………………57

وقفه هویت یابی………………………………………………………………………………… 60

تعلق ……………………………………………………………………………………………..60

پراكندگی هویت………………………………………………………………………………… 60

انواع هویت یابی نوجوانان……………………………………………………………………. 61

بحران هویت……………………………………………………………………………………. 61

پیشینه تاریخی………………………………………………………………………………….. 61

شكل گیری احساس هویت……………………………………………………………………… 63

تاثیر بحران هویت بر جوانان…………………………………………………………………. 64

هویت و جنسیت………………………………………………………………………………… 66

شكل گیری هویت و جنسیت…………………………………………………………………… 67

دانشگاه و شكل گیری هویت دانشجویی………………………………………………………. 68

تعریف اصلاحات………………………………………………………………………………. 68

هویت دانشگاه………………………………………………………………………………….. 68

دانشجو………………………………………………………………………………………….. 68

هویت علمی دانشجو……………………………………………………………………………. 69

شكل گیری هویت دانشگاهی …………………………………………………………………..69

شكل گیری هویت و رشته های تحصیلی…………………………………………………….. 70

نقش دانشگاه در تربیت هویت جوانان………………………………………………………… 71

سیما و محتوای دانشگاه………………………………………………………………………… 72

منزلت و قداست دانشگاه ……………………………………………………………………… 73

دانشگاه جایگاه آموزش و پژوهش……………………………………………………………. 73

نقش دانشگاه در حل بحرانهای فرهنگی و اجتماعی………………………………………… 74

ساختار دانشگاه…………………………………………………………………………………. 74

هویت یابی در دانشگاه…………………………………………………………………………. 76

نظریاتی در مورد زمینه شكل گیری هویت و بحران هویت جوانان و نوجوانان………….76

1 ـ  3 ـ 1 نظریه كورتینیز……………………………………………………………………. 76

2 ـ 3 ـ 1 نظریه آدافر…………………………………………………………………………. 77

3 ـ 3 ـ 1 نظریه كوته………………………………………………………………………….. 77

4 ـ 3 ـ 1 نظریه استانلی هال…………………………………………………………………. 79

5 ـ 3 ـ 1 نظریه اتورانك ……………………………………………………………………….79

6 ـ 3 ـ 1 نظریه بلوزا…………………………………………………………………………. 79

7 ـ 3 ـ 1 نظریه والون …………………………………………………………………………80

8 ــ 3 ـ 1نظریه اشبرانگر …………………………………………………………………….80

9 ـ 3 ـ 1 نظریه مارسیا ……………………………………………………………………….80

10 ـ 3 ـ 1 نظریه اریكسون……………………………………………………………………81

 مروری بر پیشینه تحقیق ……………………………………………………………………….82

هویت و ارزشها …………………………………………………………………………………92

هویت و خلاقیت……………………………………………………………………………….. 93

پژوهشهای تازه …………………………………………………………………………………94

نتیجه گیری…………………………………………………………………………………….. 98

مدل نظری تحقیق………………………………………………………………………………. 99

 

فصل سوم

روش تحقیق………………………………………………………………………………….. 102

جامعه آماری ………………………………………………………………………………….102

نمونه و روش نمونه گیری…………………………………………………………………… 102

ابزار تحقیق ……………………………………………………………………………………102

روش گردآوری داده ها ……………………………………………………………………….103

شیوه تجزیه و تحلیل………………………………………………………………………….. 104

روایی و پایایی پژوهش……………………………………………………………………… 104

فصل چهار

تجزیه و تحلیل اطلاعات…………………………………………………………………….. 106

بخش توصیفی………………………………………………………………………………….106

هویت فردی…………………………………………………………………………………… 106

هویت اجتماعی ………………………………………………………………………………..108

هویت ملی ……………………………………………………………………………………..110

برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید

هویت مذهبی و اقتصادی…………………………………………………………………….. 112

هویت سیاسی…………………………………………………………………………………. 115

هویت فرهنگی……………………………………………………………………………….. 117

هویت خانوادگی………………………………………………………………………………. 119

هویت شغلی…………………………………………………………………………………… 122

بخش تحلیلی………………………………………………………………………………….. 124

سوال های فرعی ……………………………………………………………………………..125

1 ـ وضعیت هویت فردی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است ؟.125

2 ـ وضعیت هویت اجتماعی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است؟………………………………………………………………………………………….. 125

3 ـ وضعیت هویت ملی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است؟……………………………………………………………………………………………125

4 ـ وضعیت هویت اعتقادی مذهبی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است ؟…………………………………………………………………………………………..125

5 ـ وضعیت هویت سیاسی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است؟………………………………………………………………………………………….. 126

6 ـ وضعیت هویت فرهنگی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است؟……………………………………………………………………………………………126

7 ـ وضعیت هویت خانوادگی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است؟……………………………………………………………………………………………126

8 ـ وضعیت هویت شغلی دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار چگونه است؟……………………………………………………………………………………………126

جنسیت …………………………………………………………………………………………128

دانشكده ها…………………………………………………………………………………….. 131

بحث و نتیجه گیری…………………………………………………………………………… 135

طبق جدول 4 ـ 1………………………………………………………………………………135

سوال اول……………………………………………………………………………………… 135

سوال دوم ………………………………………………………………………………………135

سوال سوم ……………………………………………………………………………………..136

سوال چهارم………………………………………………………………………………….. 137

سوال پنجم ……………………………………………………………………………………..137

سوال ششم…………………………………………………………………………………….. 138

سوال هفتم…………………………………………………………………………………….. 138

سوال هشتم……………………………………………………………………………………. 139

سوال نهم……………………………………………………………………………………… 139

سوال دهم……………………………………………………………………………………… 140

پیشنهادات…………………………………………………………………………………….. 141

محدودیت پژوهش……………………………………………………………………………. 141

 منابع و مآخذ

منابع فارسی …………………………………………………………………………………..143

منابع انگلیسی …………………………………………………………………………………150

جداول

4 ـ 1 ـ شاخص های توصیفی مولفه هویت فردی………………………………………….. 106

4 ـ 2 شاخص های توصیفی مولفه هویت اجتماعی………………………………………… 108

4 ـ 3 شاخص های توصیفی مولفه ملی…………………………………………………….. 110

4 ـ 4 شاخص های توصیفی مولفه هویت مذهبی و اقتصادی……………………………… 112

4 ـ 5 شاخص های توصیفی مولفه هویت سیاسی………………………………………….. 115

4 ـ 6 شاخص های توصیفی مولفه هویت فرهنگی………………………………………… 117

4 ـ 7 شاخص های توصیفی مولفه هویت خانوادگی……………………………………….. 119

4 ـ 8 شاخص های توصیفی مولفه هویت شغلی……………………………………………. 122

4 ـ 9 آزمون tبرای هویت فردی……………………………………………………………. 125

4 ـ 10 آزمون T برای هویت اجتماعی…………………………………………………….. 125

4 ـ 11 آزمون T برای هویت ملی………………………………………………………….. 125

4 ـ 12 آزمون Tبرای هویت مذهبی اعتقادی………………………………………………. 125

4 ـ 13 آزمون T برای هویت سیاسی………………………………………………………. 126

4 ـ 14 آزمون T برای هویت فرهنگی…………………………………………………….. 126

4 ـ 15 آزمون Tبرای برای هویت خانوادگی……………………………………………… 126

4 ـ 16 آزمون T برای هویت شغلی………………………………………………………… 126

4 ـ 17 مدل پژوهش…………………………………………………………………………. 127

4 ـ 18 جدول مقایسه سطح جنسیت زن و مرد محل زندگی و معدل ………………………127

4 ـ 19 مقایسه میانگین هویت فردی مرد و زن……………………………………………. 128

4 ـ 20 مقایسه میانگین هویت اجتماعی مرد و زن………………………………………… 129

4-21 مقایسه میانگین هویت ملی مرد و زن ………………………………………………..129

4-22 مقایسه میانگین هویت مذهبی مرد وزن ……………………………………………..129

4-23 مقایسه میانگین هویت سیاسی مرد وزن ……………………………………………..129

4-24 مقایسه میانگین هویت فرهنگی مرد وزن…………………………………………….130

4-25 مقایسه میانگین هویت خانوادگی مرد وزن …………………………………………..130

4-26 مقایسه میانگین هویت شغلی مرد وزن ……………………………………………….130

4-27 مقایسه میانگین هویت فردی ………………………………………………………….131

4-28 مقایسه میانگین هویت اجتماعی دو دانشگاه ………………………………………….131

4-29 مقایسه میانگین هویت ملی دو دانشگاه ……………………………………………….131

4-30 مقایسه میانگین هویت مذهبی دانشجویان دو دانشگاه ……………………………….132

4-31 مقایسه میانگین هویت سیاسی دانشجویان دو دانشگاه ……………………………….132

4-32 مقایسه میانگین هویت فرهنگی دانشجویان دو دانشگاه ……………………………..132

4-33 مقایسه میانگین هویت خانوادگی دانشجویان دو دانشكده …………………………….133

4-34 مقایسه میانگین هویت شغلی دانشجویان دو دانشكده …………………………………133

 

نمودارها

نمودار 1 مقایسه میانگین های مولفه های هویت فردی را نشان می دهد…………………. 108

نمودار 2 مقایسه میانگین های مولفه های هویت اجتماعی را نشان می دهد……………… 110

نمودار 3 مقایسه میانگین های مولفه های هویت ملی را نشان می دهد…………………… 112

نمودار 4 مقایسه میانگین های مولفه های هویت مذهبی و اعتقادی را نشان می دهد……. 114

نمودار 5 مقایسه میانگین های مولفه های هویت سیاسی را نشان می دهد……………….. 117

نمودار 6 مقایسه میانگین های مولفه های هویت فرهنگی را نشان می دهد……………… 119

نمودار 7 مقایسه میانگین های مولفه های هویت خانوادگی را نشان می دهد…………….. 121

نمودار 8 مقایسه میانگین های مولفه های هویت شغلی را نشان می دهد…………………. 124

 

 

چکیده:

تحقیق حاضر به بررسی وضعیت هویت دانشجویان سال آخر دانشگاه آزاد واحد گرمسار پرداخته است. جامعه پژوهش 6500 نفر از دانشجویان سال آخر دانشگاه به استثناء دانشجویان دامپزشکی میباشد . به منظور بررسی سؤالات اصلی، طبق جدول مورگان تعداد 360 نفر به عنوان نمونه انتخاب شد.  اما تعداد 296 پرسشنامه تکمیل و عودت گردید. سنجش انواع هشت گانه هویت (فردی، اجتماعی، ملی، مذهبی، سیاسی، فرهنگی، خانوادگی، شغلی) به وسیله آزمون هویت خویشتن آدامز و بیتون (1998) که به وسیله دکتر شکرکن استاندارد و بومی شد انجام گرفت.نتایج تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد که در تمامی انواع هویت ها، دانشگاه در شکل گیری تمامی هویت های هشت گانه  نقش موثری داشته و دانشجویان در شرایط نسبتا مطلوب قرار دارد.  به گونه ای که میانگین هویت ها در میان دانشجویان مورد مطالعه در هویت فردی با میانگین 3.74؛ هویت اجتماعی با میانگین 3.3 ؛ هویت ملی با میانگین 3.56؛ هویت ملی با میانگین 3.56؛ هویت مذهبی با میانگین 3.24؛ هویت سیاسی با میانگین 3.41؛ هویت فرهنگی با میانگین 3.57؛ هویت خانوادگی با میانگین 3.65؛ و هویت شغلی با میانگین 3.39 همگی در حد نسبتا مطلوب  و در بعد مهلت خواه ارزیابی شدند. لذا هویت فردی دارای مطلوب ترین وضعیت در میان هشت نوع هویت میباشد. در آخر باید به این نکته اشاره شود که دانشگاه ها در برنامه درسی و غیر درسی توجه و تلاش بیشتری در شکل گرفتن هویت های دانشجویان داشته باشند.

 

دانلود پایان نامه ارشد:بررسی نقش عوامل اجتماعی ، اقتصادی ، فرهنگی در وقوع افت تحصیلی دانش آموزان متوسطه

از مهمترین آفت های نظام های آموزشی جهانی و من جمله در کشور ما افت تحصیلی است که همه ساله به صورتهای گوناگون تعداد بسیاری از استعدادهای بالقوه انسانی و منابع اقتصادی جامعه را هدر داده و نابسامانی های فردی و اجتماعی را بر جای می گذارد. بنابراین دست اندر كاران عوارض ناشی از افت تحصیلی را در چند جنبه مورد بررسی قرار داده اند،جنبه نخست از نظر اقتصادی است،در طول تحصیل اغلب خانواده ها به دلیل استمرار وجود مدرسه و مشغله های زندگی و شرایط اجتماعی و اقتصادی پیش آمده كمتر وقتی برای برنامه ریزی اقتصادی آموزش كودكان خود دارند و هنوز این برنامه زندگی جایگاهی در میان خانواده ها پیدا نكرده است آنان زمانی به اهمیت قضیه پی می برند و در مورد آن حداقل حرف میزنند ،زمانی است كه با ترك تحصیل و یا مردودی فرزندشان مواجه می شوند و دراین زمان است كه به بازنگری آن چه رخ داده است می پردازند و با حساب دخل و خرج خانواده در طول مدت تحصیل به عمق فاجعه پی می برند. جنبه دیگر مربوط به اثرات روانی و رفتاری ناشی از افت تحصیلی می باشد كه بر دانش آموز شكست خورده وارد می آید. جنب دیگرخسارت وارده دیگر بر جامعه می باشدكه در اثر دیرتر راه یافتن فرد به بازار كار بر جامعه اعمال می شود.

بدون تردید هیچ نظام آموزشی نمی تواند صد در صد به اهداف آموزشی خود برسد ولی موفق بودن هر نظام آموزشی نزدیک تر شدن هر چه بیشتر به اهداف تعیین شده بستگی دارد.برای نزدیک تر شدن به اهداف نظام آموزشی حتما باید عوامل موثر بر افت تحصیلی را شناخت و اثر های آن را کاهش داد.

 
بیان مسئله :
موضوع تحقیق حاضر، علل افت تحصیلی از دیدگاه معلمان و راههای مقابله با آن در مدارس دخترانه متوسطه ناحیه 2 اردبیل می باشد.

نظام آموزشی کارآمد نظامی است که کارایی صد در صد داشته باشد و کارایی یک نظام هنگامی صد در صد است که کلیه دانش آموزانی که در دوره زمانی  واحدی برای ورود به آن ثبت نام کرده اند به اخذ گواهی نامه پایان دوره نایل گردند(پور ظهیر، تقی،1370).

شناخت بهتر و بیشتر عوامل موثر در ایجاد افت تحصیلی می تواند به برنامه ریزان تعلیم و تربیت ، کارشناسان آموزش و پرورش ، معلمان و مشاوران آموزشگاهها کمک نماید تا در برخورد با این گونه دانش آموزان با آگاهی و شناخت بیشتری عکس العمل نشان دهند و ضمن مقابله با این معضل آموزشی و به کارگیری شیوه های صحیح در رفع آن میزان افت تحصیلی را تا سر حد امکان کاهش دهند و بدین ترتیب از خسارت های سنگین مالی و فرهنگی ناشی از آن جلوگیری کنند.(آمیغی , سید ناصر،1379).

هر چند بررسی علل شکست تحصیلی تاکنون از جنبه های مختلف مورد بررسی و تحقیق قرار گرفته است و نتایجی نیز از آنها حاصل گشته است با این حال تحقیق حاضر در نظر دارد افت تحصیلی رااز دیدگاه معلمان  مورد بررسی قرار دهد و از جمع بندی نظرات ارائه شده توسط معلمان به یک نتیجه کلی در این مورد دست یابد.

نتایج تحقیقاتی که در مناطق مختلف کشور توسط افراد گوناگون در این زمینه انجام گرفته عوامل موثر بر افت تحصیلی را در چند عامل خلاصه نموده اند که عبارتند از :

عوامل مربط به نظام آموزشی : تغییرات متوالی كتابهای درسی كه یك نوع آشفتگی روحی در دانش آموزان ایجاد می كند و د ركنار ان مطالب خشك و بی روح بعضی از كتابها كه گاهی هضم آن را توسط دانش آموز بسیار سخت می كند(گورگی،معصومه،1381)

عوامل مربوط به خانواده : فقر مالی خانواده،یکی از عوامل مهم افت تحصیلی کودک است ، که به طور غیرمستقیم بر پیشرفت درسی او موثر است. محروم ماندن از غذای سالم و کافی و نداشتن استراحت لازم به علت فعالیت ها و کارهای غیردرسی برای جبران فقر مالی موجب عقب ماندگی درسی می شود

سواد والدین،بی سوادی والدین موجب عدم درک وظایف مدرسه ، برنامه های آن و تداوم حضور مرتب دانش آموز در مدرسه می گردد و مشکلاتی برای تحصیل دانش آموز و کار مدرسه فراهم می کند . همچنین از نظر ناتوانی در کمک فکری و عملی به امور برنامه درسی دانش آموزان در منزل ، از پیشرفت تحصیلی فرزندان آنان می کاهد .

والدین با سواد علاوه بر نقش کمک رسانی در آموزش فرزندان خود ، الگوی منسجمی از یک فرد باسواد نیز هستند . سواد والدین در تحصیل فرزندان نقش دو جانبه ای دارد . از یک سو برای آنها جنبه برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید کمک آموزش دارد و از سوی دیگر انگیزه ای برای درس خواندن آنها می شود . برخی از تحقیقات نشان داده اند کودکانی که در امور تحصیلی موفق هستند از والدینی برخوردار هستند که تحصیلات بالاتری دارند( باغی دوست، علیرضا،1380).

عوامل مربوط به فرد: مطالعات نشان داده است که حدود 10درصد از موارد افت تحصیلی به علت ناتوانی ذهنی و عدم کشش فرد است. البته در بسیاری موارد دانش آموزی را که مشکل تحصیلی داشته و با تشخیص کمبود هوش به مراکز مشاوره ارجاع داده اند، پس از ارزیابی دقیق مشخص می شود دانش آموز هیچ ضعف شناختی یا هوشی ندارد و علت یا علل دیگری عامل مساله است ( باغی دوست، علیرضا،1380).

در این قسمت به چندین راهكار برای كاهش افت تحصیلی بسنده می كنیم كه ادامه این مطلب در قسمت ادبیات نظری به طور كامل توضیح داده خواهد شد:1)اعتقاد به دانایی و ضرورت دانش اندوزی .2)داشتن طرح و نقشه در امر مطالعه وتحصیل.3) ثبت نام در مدارس خوب و موفق با امكانات مناسب فیزیكی و آزمایشگاهی.4)داشتن فضای خانوادگی مناسب از لحاظ فیزیكی، عاطفی و اجتماعی و والدین با سواد.5) داشتن دوستان علاقمند به تحصیل و دوری كردن ار دانش آموزان مدرسه گریز.6)استفاده از معلمان با تجربه و آشنا به مقررات آموزشگاهی (دانش نامه رشد 1374)(بهروش علی ، روزنامه اطلاعات 1375).

 

اهداف تحقیق:
اهداف کلی:
نقش عوامل اجتماعی ، اقتصادی ، فرهنگی در وقوع افت تحصیلی دانش آموزان در مقطع متوسطه ناحیه 2 شهرستان اردبیل از دیدگاه معلمان
ارائه راهکار ها و پیشنهاداتی مبتنی بر یافته های پژوهشی به دست اندركاران نظام آموزشی در جهت مقابله با معضل افت تحصیلی
اهداف جزئی :
 

بررسی تاثیر میزان درآمد خانواده بر افت تحصیلی دانش آموزان
بررسی تاثیر میزان تحصیلات والدین بر افت تحصیلی دانش آموزان
بررسی تاثیر میزان علاقه معلمان به شغل خویش بر افت تحصیلی دانش آموزان
بررسی تاثیر میزان علاقه دانش آموزان بر افت تحصیلی آنها
بررسی تاثیر امكانات آموزشی و فضای آموزشی بر افت تحصیلی دانش آموزان
بررسی تاثیر شیوه مدیریت آموزشگاه بر افت تحصیلی دانش آموزان
فرضیات تحقیق:
فرضیه :
راه حل پیشنهادی پژوهشگر برای حل مساله است.یا به عبارت ساده تر فرضیه ها به طور معمول راهنمای پژوهشگر در انتخاب روش اجرای پژوهش و نحوه تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع آوری شده است.

بنابراین فرضیه هایی که در این تحقیق به بررسی آنها اقدام خواهد شد عبارتند از :

بین میزان درآمد خانواده و افت تحصیلی دانش آموزان رابطه وجود دارد.
بین میزان تحصیلات والدین و افت تحصیلی دانش آموزان رابطه وجود دارد.
بین ویژگیهای معلمان و افت تحصیلی دانش آموزان رابطه وجود دارد.
بین میزان علاقه به تحصیل و افت تحصیلی دانش آموزان رابطه وجود دارد.
بین امكانات آموزشی و فضای آموزشی و افت تحصیلی دانش آموزان رابطه وجود دارد.
بین شیوه مدیریت آموزشگاه وافت تحصیلی دانش آموزان رابطه وجود دارد.
 

اهمیت و ضرورت تحقیق
تحلیل مسئله افت تحصیلی در علل آن و توصیه در جهت ایجاد امکانات و شرایط لازم به منظور کاهش میزان افت تحصیلی یکی از موضوعات تحقیق و پژوهشی در نظام آموزش و پرورش می باشد.بدیهی است توجه به نتایج حاصل از آن نظام را در جهت تحقق اهداف عالیه یاری خواهد کرد.

افت تحصیلی و مردودی را نمی توان فقط به عنوان یک مشکل فردی مورد توجه قرار داد . زیرا ابعاد و پیامدهای ناشی از آن خیلی فراتر و وسیع تر از مسائل شخصی و فردی است . از آنجائی که مسئله افت تحصیلی و مردودی پیامدهای گسترده را در بر می گیرد به اختصار به برخی از آنها اشاره می کنیم.

پیامهای افت تحصیلی و مردودی :
۱ – اثرات افت تحصیلی بر کودکان

 

دانلود پایان نامه ارشد : مقایسه کارکردهای اجرایی در کودکان با لکنت و عادی

دکتر فریبا یادگاری
استاد داور:
دکتر پرویز شریفی درآمد
برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

عنوان                    صفحه

چكیده: 1

فصل اول: كلیات پژوهش

1-1 )مقدمه. 3

2-1 )بیان مسئله. 6

3-1) اهمیت و ضرورت پژوهش…. 9

4-1) اهداف  پژوهش…. 12

5-1) فرضیه های پژوهش…. 12

6-1 ) تعریف متغیرهای پژوهش…. 13

1-6-1 ) تعریف مفهومی.. 13

1-1-6-1 ) لکنت… 13

2-1-6-1 ) کارکردهای اجرایی.. 13

3-1-6-1 ) حافظه کاری.. 13

4-1-6-1 ) بازداری پاسخ.. 14

5-1-6-1) سازماندهی و برنامه ریزی.. 14

6-1-6-1) کودکان عادی.. 14

2-6-1) تعریف عملیاتی.. 14

1-2-6-1) کودکان با لکنت… 14

2-2-6-1) حافظه کاری.. 15

3-2-6-1) بازداری پاسخ.. 15

4-2-6-1) سازماندهی و برنامه ریزی.. 15

فصل دوم: ادبیات پژوهش

1-2) کارکردهای اجرایی.. Error! Bookmark not defined.

2-2) اجزای کارکردهای اجرایی.. 18

1-2-2) حافظه کاری.. 19

2-2-2) بازداری پاسخ.. 22

3-2-2) برنامه ریزی و سازماندهی.. 25

3-2) مدل های کارکردهای اجرایی.. 26

1-3-2) مدل براون.. 26

2-3-2) مدل CEO مغزی یا رهبر ارکستر (مک کلوسکی) 27

3-3-2) مدل  3 لایه ساراوارد. 37

4-2) اختلال های ارتباطی.. 38

1-4-2) رشد زبان.. 38

2-4-2) اختلال های زبان 41

3-4-2)  انواع اختلال های زبان.. 42

1-3-4-2)  اختلال زبان درکی.. 42

2-3-4-2)  اختلال زبان بیانی.. 42

3-3-4-2)  زبان پریشی.. 43

1-3-4-2)  اختلال زبان درکی.. 42

4-4-2) اختلال های گفتاری.. 45

1-4-4-2)  اختلال های روانی گفتار 45

2-4-4-2)  لکنت… 46

1-2-4-4-2) ویژگی های لکنت… 47

2-2-4-4-2) سبب شناسی لکنت… 49

3-2-4-4-2) انواع لکنت لکنت… 51

4-2-4-4-2) مراحل مختلف لکنت… 52

5-2-4-4-2) روش های اصلاح و درمان لکنت… 53

5-4-2) کارکردهای اجرایی و لکنت… 55

فصل سوم: روش‌ پژوهش

1-3 ) مقدمه. 61

2-3) جامعه مورد پژوهش…. 61

3-3) حجم نمونه و روش نمونه گیری.. 61

4-3) ابزار اندازگیری یا روش های عملی جمع آوری داده ها 62

1-4-3) آزمون هوشی وکسلر کودکان.. 62

2-4-3) آزمون آندره ری.. 64

5-3) شیوه اجرا 65

6-3) روش تجزیه و تحلیل یافته های پژوهش…. 66

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده‌ها

برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید

1-4) مقدمه‏. 68

2-4) توصیف داده ها 68

3-4) آزمون فر ضیه ها 68

فصل پنجم: نتیجه‌گیری و پیشنهادات

1-5 ) خلاصه 72

1-5 ) بحث و نتیجه گیری 73

2-5) محدودیت ها 75

1-5 ) پیشنهادهای پژوهش…. 76

2-5) پیشنهادهای کاربردی.. 76

پیوست ها

تنظیم تصاویر وکسلر. 78

نمره گذاری خرد آزمون تنظیم تصاویر وکسلر. 91

آزمون آندره ری.. 92

خرده آزمون حافظه ارقام وکسلر. 93

منابع و ماخذ

منابع فارسی: 94

منابع لاتین: 98

چکیده انگلیسی: 113

چکیده:

هدف پژوهش حاضر مقایسه ی کارکردهای اجرایی کودکان با و بدون اختلال لکنت است. این پژوهش از نوع علّی – مقایسه ای بود، نمونه ی این پژوهش شامل 60 نفر از کودکان 11-7 ساله می باشد که 30 کودک عادی از بین مدارس ابتدایی  پسرانه منطقه 16 شهر تهران به صورت نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شدند، و30 کودک مبتلا به لکنت با مراجعه به مراکز گفتار درمانی شهر تهران  بصورت نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار به کار گرفته شده ، ازمون هوشی وکسلر کودکان(خرده آزمون حافظه عددی، خرده آزمون تنظیم تصاویر) و آزمون آندره ری بود.جهت تجزیه وتحلیل داده ها ،از آزمون t نمونه های مستقل استفاده شد.

تحلیل اطلاعات بدست آمده با استفاده از آزمون t برای گرو های مستقل نشان داد که توانایی سازماندهی- برنامه ریزی کودکان دارای اختلال ضعیف تر ازگروه بدون اختلال است (p<0/05)  ولی کودکان دارای اختلال لکنت در کارکردهای اجرایی (حافظه کاری، بازداری ، زمان انجام آزمون آ ندره ری تفاوتی با گروه عادی نداشتند.بر این اساس می توان نتیجه گیری کرد که کودکان با اختلال لکنت در برخی از کارکردهای اجرایی مشکل دارند.این یافته ها را می توان در تشخیص و درمان استفاده کرد.           

واژگان کلیدی: کارکردهای اجرایی، حافظه کاری، بازداری پاسخ، سازماندهی – برنامه ریزی، کودکان مبتلا به لکنت، کودکان عادی

1-1- مقدمه

ارتباط، آن چنان در زندگی روزمره ی ما عادی است که به ندرت درنگ می کنیم و راجع به آن می اندیشیم. گفتگو با خانواده، دوستان و آشنایان، معمولاً چنان بی دردسر و خوشایند است که تصور مشکل دار بودن در این موارد، دشوار است. اکثر ما در مورد کفایت گفتار و زبان خود تنها در موقعیت های اجتماعی غیر عادی و استرس زا احساس تردید می کنیم، موقعیت هایی مانند سخنرانی برای تعداد زیادی شنونده یا در یک مصاحبه شغلی (هالاهان و کافمن، 2003؛ ترجمه علیزاده، صابری، هاشمی و محی الدین، 1390).  

اختلال های ارتباطی آسیب در بافت، فرستادن، پردازش و درک مفاهیم یا نمادهای سامانه ی شفاهی، غیر شفاهی و نگاره ای است. اختلال ارتباطی ممکن است در فرایند شنیدن، زبان و گفتار بروز کند یا از نظر شدت، از خفیف تا شدید، گسترده باشد. همچنین ممکن است رشدی یا اکتسابی باشد. ممکن است افراد یک یا ترکیبی از اختلال های ارتباطی را نشان دهند. امکان بروز اختلال ارتباطی به تنهایی، یا همراه با یک ناتوانی دیگر وجود دارد (هالاهان و کافمن، 2003؛ ترجمه علیزاده، صابری، هاشمی و محی الدین، 1390). همه اختلال های ارتباطی، به اختلال های گفتاری مربوط نمی شود. همه ی اختلال های گفتار نیز مانند لکنت، تعاملات اجتماعی را با مانع مواجه نمی کنند و لکنت نیز، شایع ترین اختلال گفتار نیست. از هر صد نفر، تنها یک نفر را متأثر می سازد، آن هم فقط در دوران کودکی. امّا لکنت، نوعی معماست، پدیده ای که نظریه پردازی در مورد آن همچنان ادامه دارد. اگر چه لکنت، سال ها  توجه آسیب شناسان گفتار و زبان را به خود معطوف کرده است، ولی علل و درمان تا حد زیادی ناشناخته باقی مانده است (کارلی و سیگل، 1997).

یکی از انواع اختلال های ارتباطی، اختلال های گفتاری است. اختلالهای گفتاری، شامل اختلال های صدا، تولید و بیان صدا و روانی کلام است که بدین شرح می باشد: الف) اختلال در بیان و تولید اصوات گفتاری، تولید غیر طبیعی اصوات گفتاری، که با جانشین ها، حذف ها، افزایش ها یا کژگویی ها مشخص می شود و با وضوح گفتار تداخل می کند. ب) اختلال صدا، با تولید غیر طبیعی و یا فقدان کیفیت، زیر و بمی، بلندی، طنین و یا دیرش صدا توصیف می شود که نسبت به سن و جنس فرد مناسب نیست و ج) اختلال روانی گفتار، گسیختگی در جریان صحبت کردن می باشد که با میزان، ریتم و تکرارهای غیر معمول در اصوات، بخش ها، کلمات و پاراگراف ها مشخص می شود. این مشکل ممکن است با افزایش تنش و رفتارهای تقلایی ثانویه همراه باشد (هالاهان و کافمن، 2003؛ به نقل از علیزاده، صابری، هاشمی و محی الدین، 1390). 

در میان اختلالات گفتار، لکنت[1] از اهمیت بسیاری برخوردار است. لکنت یک اختلال سیالی بیان لفظی است که بر اساس تکرارها و طویل های غیر ارادی، صدا دار یا بی صدا به هنگام انتشار واحدهای کوچک سخن یعنی صداها، هجاهای مجزا یا هجاهای کلمات مشخص می شود. این اختلال ها بسیار فراوانند و به آسانی مهار      نمی شوند. بر اساس راهنمای آماری و تشخیص[2]، اختلال سیالی بهنجار و آهنگ سخن گفتن که با سن فرد نامناسب است، ویژگی اصلی لکنت را تشکیل می دهد. این اختلال با تکرارها و طویل های اصوات و هجاها و همچنین دیگر اختلال های سیالی گفتار در روانی کلام همراه است (راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی ، ترجمه نیک جو، آوا دیس یانس، 1381).

برخی از نظریه های آسیب شناسی عوامل فیزیولوژیک را در شروع لکنت مؤثر می دانند؛ مانند غلبه دو طرفه، غلبه نیمکره راست برای گفتار، آسیب مغزی، بد عملکردی های عصب- عضلانی یا عصبی-روانی، بد عملکردهای حنجره ای و بد عملکردی سیستم مرکزی شنیداری و امروزه پیشرفت های اخیر در فنون تصویربرداری توجه ما را به عوامل عصب شناختی و یا فیزیولوژیک برای تبیین چگونگی شروع لکنت یا عامل لکنت سوق داده است (آمبروس و یایری[3]، 2002؛ برن استین راتنر[4]، 2004؛ گیتار و مارچین اسکی[5]، 2001).

 

 

دانلود سمینار کارشناسی ارشد:عوامل رافع وصف متخلفانه یا عوامل رافع مسئولیت کیفری در حقوق بین الملل

بخشی از حقوق بین المللی کیفری آن گونه که در ماده 31 اساسنامه دیوان بین المللی کیفری آمده است عوامل رافع مسئولیت کیفری یا عوامل رافع وصف متخلفانه بین المللی می باشد که کم تر مورد توجه قرار گرفته است.با تشکیل دادگاه های فوق انتظار می رفت که ابعاد مختلف و مسائل متعدد مربوط به این عوامل در رویه دادگاههای مزبور،بررسی و تحلیل و به این طریق به بسیاری از پرسشهای مربوطه پاسخ داده شود.اما به دلایل متعددی این مهم حاصل نشد.از جمله این دلایل،دیدگاهی است که بر اساس آن،پیش بینی چنین عواملی برای امحای مسئولیت کیفری مرتکبان جنایات وحشیانه علیه بشریت در قبال جرایم شان به طور موثر به آن ها کمک کرده که مجازات اعمال نشود.[1]

برای شناخت عوامل رافع مسئولیت کیفری باید مسئولیت کیفری مرتکب محرز شود.اصولا مسئولیت کیفری زمانی محرز می شود که عنصر مادی و روانی لازم برای جنایت وجود داشته باشد.در برخی موارد ممکن است به رغم ارتکاب عنصر مادی جرم،در نتیجه دخاات برخی از عوامل،عنصر روانی لازم برای ارتکاب جرم زایل شود.در نتیجه فرد از مسئولیت کیفری مبرا شود.هم چنین گاهی ممکن است به خاطر وجود عوامل موجهه جنایت،مجرم مجازات نشود.در حقوق داخلی بین عوامل موجهه جرم و برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید عوامل رافع مسئولیت تفاوت وجود دارد حال آن که در حقوق بین الملل و اساسنامه دیوان بین المللی کیفری تفکیکی بین این دو دسته از عوامل وجود ندارد و همه عوامل تحت عنوان عوامل زایل کننده مسئولیت کیفری ذکر شده است.

 

بیان مساله

گاهی شرایطی پیش می آید یک دولت مرتکب عملی می گردد که از نظر جامعه بین المللی نادرست بوده ولی به سبب اوضواع و احوال ویژه از مسئولیت مبرا می گردد.همان گونه که در عرف بین المللی و معاهدات مشاهده می گردد وجود دو شرط برای این که بتوان عملی را به لحاظ بین المللی نادرست تلقی کرد ضروری است که عبارتند از:1)نقض تعهد2)انتساب عمل نادرست ولی به دلیل وجود عوامل رافع مسئولیت کیفری که عبارتند از اقدام متقابل،دفاع مشروع،رضایت،قوه قاهره،اضطرار و ضرورت نمی توان برای دولت مرتکب یک عمل نادرست مسئولیتی قائل شد.[2]

 

پایان نامه مطالعه تطبیقی عزل ولی قهری در فقه امامیه و حقوق ایران

چکیده تحقیق……………………………….. 1

کلیات تحقیق

الف. مقدمه………………………………… 2

ب. موضوع تحقیق……………………………… 3

پ. هدف کلی و آرمانی تحقیق……………………. 4

ت.اهداف جزئی تحقیق………………………….. 4

ث. پرسش اصلی تحقیق …………………………. 4

ج. فرضیه تحقیق …………………………….. 4

چ. روش تحقیق……………………………….. 4

ح. اهمیت موضوع تحقیق………………………… 4

خ. روش جمع آوری اطلاعات………………………. 5

د. ابزار گردآوری اطلاعات……………………… 5

ذ. تعریف مفاهیم و اصطلاحات……………………. 5

ر. محدودیتهای تحقیق…………………………. 6

ز. پیشینۀ تحقیق…………………………….. 7

فصل اول : مفاهیم و تعاریف

1-1. معانی ولایت در فقه امامیه و حقوق موضوعه…… 12

1-1-1. معانی ولایت در فقه امامیه…………….. 12

1-1-2. معانی ولایت در حقوق موضوعه……………. 12

1-2. اقسام ولایت در فقه امامیه و حقوق موضوعه…… 12

1-2-1. اقسام ولایت در فقه…………………… 12

1-2-2. اقسام ولایت در حقوق موضوعه……………. 14

1-3. قلمرو ولایت قهری در فقه امامیه و حقوق موضوعه. 15

1-3-1. قلمرو ولایت قهری در فقه امامیه………… 15

1-3-2. قلمرو ولایت قهری در حقوق موضوعه……….. 15

1-4. رابطه ولایت و حضانت در فقه امامیه و حقوق موضوعه 16

1-4-1. رابطه ولایت و حضانت در فقه امامیه……… 17

1-4-2. رابطه ولایت و حضانت در حقوق موضوعه…….. 17

1-5. اشخاص واجد صلاحیت جهت تعیین وصی برصغار در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………………………. 18

1-5-1. اشخاص واجد صلاحیت جهت تعیین وصی برصغار در فقه امامیه  18

1-5-2. اشخاص واجد صلاحیت جهت تعیین وصی بر صغار در حقوق موضوعه 18

1-6. شرایط وصی در فقه امامیه و حقوق موضوعه……. 18

1-6-1. شرایط وصی در فقه امامیه……………… 18

1-6-2. شرایط وصی در حقوق موضوعه…………….. 19

1-7. ولایت حاکم و قیم و شرایط قیم در فقه امامیه و حقوق موضوعه 19

1-7-1. ولایت حاکم و قیم و شرایط آن(قیم) در فقه امامیه    19

1-7-2. ولایت حاکم و قیم و شرایط آن قیم در حقوق موضوعه    20

1-8. صغیر و اقسام آن در فقه امامیه و حقوق موضوعه. 21

1-8-1. صغیر و اقسام آن در فقه امامیه………… 21

1-8-2. صغیر و اقسام آن در حقوق موضوعه……….. 22

1-9. جایگاه بلوغ در فقه امامیه و حقوق موضوعه….. 23

1-9-1. جایگاه بلوغ در فقه امامیه……………. 23

1-9-2. جایگاه بلوغ در حقوق موضوعه…………… 23

10-1. تعاریف ، معانی، چگونگی و زمان احراز رشد در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………………………. 24

1-10-1. تعاریف، معانی، چگونگی و زمان احراز رشد در فقه امامیه 24

1-10-2. تعاریف، معانی، چگونگی و زمان احراز رشد در حقوق موضوعه    27

فصل دوم : حقوق متقابل کودک و ولی، در مراحل مختلف و روش‌های تحقق آن

2-1.حقوق غیرمالی کودک بر ولی، در مراحل مختلف و روش‌های آن در فقه امامیه و

حقوق موضوعه ایران ……………………………………………………………………………………………………. 29

2-1-1. حقوق غیرمالی کودک بر ولی، قبل از ولادت در فقه امامیه و حقوق موضوعه………………………………….. 29.

2-1-1-1.حقوق غیرمالی کودک بر ولی، قبل از ولادت در فقه امامیه 30

2-1-1-2. حقوق غیرمالی کودک بر ولی، قبل از ولادت در حقوق موضوعه   32

2-1-2. حقوق غیرمالی کودک بر ولی، در ایام ولادت در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………………… 32

2-1-2-1. حق نسب و شرایط اثبات آن در فقه امامیه و حقوق موضوعه    32

2-1-2-1-1. حق نسب و شرایط اثبات آن در فقه امامیه 32

2-1-2-1-2. حق نسب و شرایط اثبات آن در حقوق موضوعه     34

2-1-2-2. نفی نسب (ولد) و انواع آن در فقه امامیه و حقوق موضوعه   34

2-1-2-2-1. نفی نسب (ولد) و انواع آن در فقه امامیه 34

2-1-2-2-2. نفی نسب (ولد) و انواع آن در حقوق موضوعه    35

2-1-2-3. انواع نسب در فقه امامیه و حقوق موضوعه. 35

2-1-2-3-1. انواع نسب در فقه امامیه………… 35

2-1-2-3-2. انواع نسب در حقوق موضوعه……….. 37

2-1-2-4. حق برخورداری از امنیت شخصی و اجتماعی در فقه امامیه و حقوق موضوعه………………………………….. 37

2-1-2-4-1. حق برخورداری از امنیت شخصی و اجتماعی در فقه امامیه  37

2-1-2-4-2. حق برخورداری از امنیت شخصی و اجتماعی در حقوق موضوعه 37

2-1-3. حقوق غیرمالی کودک بر ولی، بعد از ولادت در فقه امامیه و حقوق موضوعه ………………………………….. 38

2-1-3-1. حق حضانت، شرایط و پایان آن در فقه امامیه و حقوق موضوعه 38

2-1-3-1-1. حق حضانت، شرایط و پایان آن در فقه امامیه   38

2-1-3-1-2. حق حضانت، شرایط و پایان آن در حقوق موضوعه  39

2-1-3-2. حق بازی و تعلیم و تربیت در فقه امامیه و حقوق موضوعه    39

2-1-3-2-1. حق بازی و تعلیم و تربیت در فقه امامیه 40

2-1-3-2-2. حق بازی و تعلیم و تربیت در حقوق موضوعه 42

2-1-3-3. حق تکریم و احترام در فقه امامیه و حقوق موضوعه 42

2-1-3-3-1. حق تکریم و احترام در فقه امامیه…. 42

2-1-3-3-2. حق تکریم و احترام در حقوق موضوعه… 43

2-1-3-4. ولایت اولیای قهری برعقد نکاح صغار و تعارض آنها در فقه امامیه و حقوق موضوعه43………………………………

2-1-3-4-1. ولایت اولیای قهری بر عقد نکاح صغار و تعارض آنها در فقه امامیه ………………………………… 43

2-1-3-4-2. ولایت اولیای قهری بر عقدنکاح صغار و تعارض آنها در حقوق موضوعه…………………………………. 44

2-1-3-5. ولایت وصی برنکاح صغار در فقه امامیه و حقوق موضوعه  45

2-1-3-5-1. ولایت وصی برنکاح صغار در فقه امامیه. 45

2-1-3-5-2. ولایت وصی برنکاح صغار در حقوق موضوعه 45

2-1-3-6. ازدواج صغار توسط قیم در فقه امامیه و حقوق موضوعه  45

2-1-3-6-1. ازدواج صغار توسط قیم در فقه امامیه. 46

2-1-3-6-2. ازدواج صغار توسط قیم در حقوق موضوعه 46

2-1-3-7. حق استیفای قصاص در فقه امامیه و حقوق موضوعه   46

2-1-3-7-1. حق استیفای قصاص در فقه امامیه…… 46

2-1-3-7-2. حق استیفای قصاص در حقوق موضوعه….. 47

برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید

2-2. حقوق غیرمالی ولی بر کودک در دوران حیات در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………………………. 48

2-2-1. حق احترام و اطاعت در فقه امامیه و حقوق موضوعه    48

2-2-1-1. حق احترام و اطاعت در فقه امامیه……. 48

2-2-1-2. حق احترام و اطاعت در حقوق موضوعه…… 49

2-2-2. حق تادیب و حدود آن در فقه امامیه و حقوق موضوعه   49

2-2-2-1. حق تادیب و حدود آن در فقه امامیه…… 49

2-2-2-2. حق تادیب و حدود آن در حقوق موضوعه….. 50

2-2-3. قتل فرزند بوسیله پدر، جدپدری، مادر و قصاص آنها در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………….. 50

2-2-3-1. قتل فرزند بوسیله پدر، جدپدری، مادر و قصاص آنها در فقه امامیه………………………………….. 51

2-2-3-2. قتل فرزند بوسیله پدر، جدپدری، مادر و قصاص آنها درحقوق موضوعه………………………………….. 51

2-3. حقوق مالی کودک بر ولی در مراحل مختلف و روشهای تحقق آن در فقه امامیه و حقوق

موضوعه ایران ……………………………………………………………………………………………………. 52

2-3-1. حقوق مالی کودک بر ولی، قبل از ولادت در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………………… 52

2-3-1-1. دیه سقط جنین در فقه امامیه و حقوق موضوعه 52

2-3-1-1-1. دیه سقط جنین در فقه امامیه……… 52

2-3-1-1-2. دیه سقط جنین در حقوق موضوعه…….. 53

2-3-1-2. تأثیر نسب بر حقوق جنین در فقه امامیه و حقوق موضوعه ………………… …………………… 53

2-3-1-2-1. تاثیر نسب بر حقوق جنین در فقه امامیه 53

2-3-1-2-2. تاثیر نسب بر حقوق جنین در حقوق موضوعه 54

2-3-1-3. حق ارث برای جنین در فقه امامیه و حقوق موضوعه  54

2-3-1-3-1. حق ارث برای جنین در فقه امامیه….. 54

2-3-1-3-2. حق ارث برای جنین در حقوق موضوعه…. 54

2-3-1-4. ارث جنین از حبوه در فقه امامیه و حقوق موضوعه  54

2-3-1-4-1. ارث جنین از حبوه در فقه امامیه….. 55

2-3-1-4-2. ارث جنین از حبوه در حقوق موضوعه…. 55

2-3-1-5. تاثیر حمل بر تقسیم ترکه در فقه امامیه و حقوق موضوعه    56

2-3-1-5-1. تاثیر حمل بر تقسیم ترکه در فقه امامیه 56

2-3-1-5-2. تاثیر حمل بر تقسیم ترکه در حقوق موضوعه 56

2-3-1-6. نفقه جنین در فقه امامیه و حقوق موضوعه. 56

2-3-1-6-1. نفقه جنین در فقه امامیه………… 56

2-3-1-6-2. نفقه جنین در حقوق موضوعه……….. 58

2-3-2. حقوق مالی کودک بر ولی، بعد از ولادت در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………………… 59

2-3-2-1. ارث قصاص در فقه امامیه و حقوق موضوعه.. 59

2-3-2-1-1. ارث قصاص در فقه امامیه…………. 59

2-3-2-1-2. ارث قصاص در حقوق موضوعه………… 60

2-3-2-2. نفقه اولاد در فقه امامیه و حقوق موضوعه. 60

2-3-2-2-1. نفقه اولاد در فقه امامیه………… 60

2-3-2-2-2. نفقه اولاد در حقوق موضوعه ………. 61

2-3-2-3. شرایط وجوب انفاق به اقارب در فقه امامیه و حقوق موضوعه 61

2-3-2-3-1. شرایط وجوب انفاق به اقارب در فقه امامیه    62

2-3-2-3-2. شرایط وجوب انفاق به اقارب در حقوق موضوعه   62

2-3-2-4. مقدار نفقه اقارب در فقه امامیه و حقوق موضوعه 62

2-3-2-4-1. مقدار نفقه اقارب در فقه امامیه …. 62

2-3-2-4-2. مقدار نفقه اقارب در حقوق موضوعه … 63

2-3-2-5. ضمانت اجرای نفقه در فقه امامیه و حقوق موضوعه 63

2-3-2-5-1. ضمانت اجرای نفقه در فقه امامیه …. 63

2-3-2-5-2. ضمانت اجرای نفقه در حقوق موضوعه … 63

2-3-2-6. مسئول مخارج متولی امور مولی علیه در فقه امامیه و حقوق موضوعه………………………………….. 64

2-3-2-6-1. مسئول مخارج متولی امور مولی علیه در فقه امامیه 65

2-3-2-6-2. مسئول مخارج متولی امور مولی علیه در حقوق موضوعه 65

2-3-2-7. حفظ و نگهداری اموال محجور توسط قیم در فقه امامیه و حقوق موضوعه …………………………………. 65

2-3-2-7-1. حفظ و نگهداری اموال محجور توسط قیم در فقه امامیه    65

2-3-2-7-2. حفظ و نگهداری اموال محجور توسط قیم در حقوق موضوعه   65

2-3-2-8. سهم الارث کودک از اموال ولی و صور گوناگون آن در فقه امامیه و حقوق موضوعه65

2-3-2-8-1. سهم الارث کودک از اموال ولی و صور گوناگون آن در فقه امامیه…………………………………. 66

2-3-2-8-2. سهم الارث کودک از اموال ولی و صور گوناگون آن در حقوق موضوعه…………………………………. 67

2-3-2-9. عول و تعصیب در فقه امامیه و حقوق موضوعه 67

2-3-2-9-1. عول و تعصیب در فقه امامیه ……… 68

2-3-2-9-2. عول و تعصیب در حقوق موضوعه …….. 68

2-3-2-10. ارث ولد شبهه و ولدزنا در فقه امامیه و حقوق موضوعه 68

2-3-2-10-1. ارث ولد شبهه و ولدزنا در فقه امامیه 68

2-3-2-10-2. ارث ولد شبهه و ولدزنا در حقوق موضوعه 68

2-3-2-11. ارث کودک از حبوه در فقه امامیه و حقوق موضوعه      68

2-3-2-11-1. ارث کودک از حبوه در فقه امامیه … 69

2-3-2-11-2. ارث کودک از حبوه در حقوق موضوعه .. 69

2-4. حقوق مالی ولی بر کودک در دوران حیات  در فقه امامیه و حقوق موضوعه ایران ……………………………… 69

2-4-1. اجرت ولی قهری در ازای اداره اموال کودک در فقه امامیه و حقوق موضوعه ………………………………….. 69

2-4-1-1. اجرت ولی قهری در ازای اداره اموال کودک در فقه امامیه   69

2-4-1-2. اجرت ولی قهری در ازای اداره اموال کودک در حقوق موضوعه 70

2-4-2. اجرت وصی در ازای اداره اموال محجور در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………………………. 70

2-4-2-1. اجرت وصی در ازای اداره اموال محجور در فقه امامیه  70

2-4-2-2. اجرت وصی در ازای اداره اموال محجور در حقوق موضوعه 70

2-4-3. نفقه پدر و مادر و اجداد در فقه امامیه و حقوق موضوعه   71

2-4-3-1. نفقه پدر و مادر و اجداد در فقه امامیه 71

2-4-3-2. نفقه پدر و مادر و اجداد در حقوق موضوعه 72

2-4-4. سهم الارث پدر و مادر و اجداد از اموال کودک وصور مختلف آن در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………. 72

2-4-4-1. سهم الارث پدر و مادر و اجداد از اموال کودک و صور مختلف آن در فقه امامیه …………………………… 72

2-4-4-2. سهم الارث پدر، مادر و اجداد از اموال کودک  وصور مختلف آن در حقوق موضوعه………………………….. 74

 

فصل سوم : ضمانتها و مسئولیتهای متقابل کودک و ولی، شرایط و آثار آنها در فقه امامیه و حقوق موضوعه ایران

3-1. ضمانتها جهت حمایت از کودک در قبال اعمال خلاف مصلحت ولی قهری در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………… 75

3-1-1. موارد عزل ولی قهری در فقه امامیه و حقوق موضوعه   75

3-1-1-1. موارد عزل ولی قهری در فقه امامیه ….. 76

3-1-1-2. موارد عزل ولی قهری در حقوق موضوعه….. 78

3-1-2. اسباب پایان ولایت ولی قهری در فقه امامیه و حقوق موضوعه 80

3-1-2-1. اسباب پایان ولایت ولی قهری در فقه امامیه 80

3-1-2-2- اسباب پایان ولایت ولی قهری در حقوق موضوعه 80

3-1-3. موارد ضم امین درفقه امامیه و حقوق موضوعه. 81

3-1-3-1. موارد ضم امین درفقه امامیه ……….. 81

3-1-3-2. موارد ضم امین در حقوق موضوعه………. 82

3-1-4. موارد ممنوعیت ولی قهری در اداره اموال مولی علیه در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………… 83

3-1-4-1. موارد ممنوعیت ولی قهری در اداره اموال مولی علیه درفقه امامیه………………………………….. 83

3-1-4-2. موارد ممنوعیت ولی قهری در اداره مولی علیه در حقوق موضوعه……………………………………….. 87

3-1-5. تفاوت بین واگذاری کامل موارد اداره اموال مولی علیه به امین با موارد ضم امین در فقه امامیه و حقوق موضوعه…. 89

3-1-5-1. تفاوت بین واگذاری کامل موارد اداره اموال مولی علیه به امین با موارد ضم امین در فقه امامیه ……….. 89

3-1-5-2. تفاوت بین واگذاری کامل موارد اداره اموال مولی علیه به امین با موارد ضم امین در حقوق موضوعه……….. 89

3-1-6. موارد عزل قیم در فقه امامیه و حقوق موضوعه 90

3-1-6-1. موارد عزل قیم در فقه امامیه……….. 91

3-1-6-2. موارد عزل قیم در حقوق موضوعه………. 91

3-1-7. انعزال قیم در فقه امامیه و حقوق موضوعه… 97

3-1-7-1. انعزال قیم در فقه امامیه …………. 97

3-1-7-2. انعزال قیم در حقوق موضوعه…………. 97

3-1-8. موارد ممنوعیت قیم در اداره مولی علیه در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………………… 98

3-1-8-1. موارد ممنوعیت قیم در اداره اموال مولی علیه در فقه امامیه ……………………………………….. 98

3-1-8-2. موارد ممنوعیت قیم در اداره اموال مولی علیه در حقوق موضوعه……………………………………….. 99

3-1-9. موارد ممنوعیت وصی در اداره اموال مولی علیه در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………………… 102

3-1-9-1. موارد ممنوعیت وصی در اداره اموال مولی علیه در فقه امامیه……………………………………….. 102

3-1-9-2. موارد ممنوعیت قیم در اداره اموال مولی علیه در حقوق موضوعه ………………………………………. 104

3-2. مسئولیتهای مدنی و کیفری ولی قهری و کودک نسبت به هم در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………… 105

3-2-1. مسئولیتهای مدنی و کیفری ولی قهری نسبت به کودک در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………………… 105

3-2-1-1. مسئولیت مدنی ولی قهری نسبت به کودک در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………………. 105

3-2-1-1-1. مسئولیت مدنی ولی قهری نسبت به کودک در فقه امامیه ……………………………………… 105

3-2-1-1-2. مسئولیت مدنی ولی قهری نسبت به کودک در حقوق موضوعه……………………………………… 106

3-2-1-2. مسئولیت کیفری ولی قهری نسبت به کودک در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………………. 107

3-2-1-2-1. مسئولیت کیفری ولی قهری نسبت به کودک در فقه امامیه……………………………………… 107

3-2-1-2-2. مسئولیت کیفری ولی قهری نسبت به کودک در حقوق موضوعه ……………………………………… 108

3-2-2. مسئولیتهای مدنی و کیفری کودک نسبت به ولی قهری در فقه امامیه و حقوق موضوعه……………………………… 108

3-2-2-1. مسئولیت مدنی کودک نسبت به ولی قهری در فقه امامیه و حقوق موضوعه…………………………………. 108

3-2-2-1-1. مسئولیت مدنی کودک نسبت به ولی قهری در فقه امامیه……………………………………… 108

3-2-2-1-2. مسئولیت مدنی کودک نسبت به ولی قهری در حقوق موضوعه ……………………………………… 110

3-2-2-2. مسئولیت کیفری کودک نسبت به ولی قهری در فقه امامیه و حقوق موضوعه ………………………………… 110

3-2-2-2-1. مسئولیت کیفری کودک نسبت به ولی قهری در فقه امامیه ……………………………………… 110

3-2-2-2-2. مسئولیت کیفری کودک نسبت به ولی قهری در حقوق موضوعه ……………………………………… 112

تجزیه و تحلیل اطلاعات………………………. 112

نتیجه گیری ………………………………. 117

پیشنهادات………………………………… 121

منابع……………………………………. 124

چکیده……………………………………. 130

چکیده:

ولایت قهری در روابط خانوادگی و اجتماعی اقتداری است که قانونگذار به منظور اداره امور مالی وگاه تربیت کودک (یا سفیه و مجنونی که حجرشان متصل به زمان صغر است) به پدر و جد پدری اعطا کرده است. در فقه امامیه ولایت قهری، اصلی مبتنی بر مقررات شرعی بوده که به پدر و جد پدری اعطا شده و بر عدم ولایت مادر اجماع شده است. قانون مدنی به پیروی از فقه امامیه، ولایت قهری را به پدر و جد پدری اختصاص داده و مادر را از این حق محروم ساخته است. با این حال اگر چه پدر و جد پدری از جانب خداوند می‌توانند بعنوان ولی قهری دراداره امور مالی و غیرمالی مولی علیه دخالت کند بدون اینکه حاکم یا هر مرجع قانونی دیگری در اعمال آنها نظارت داشته باشد اما این بدین معنی نیست که دایره اختیارات ولی قهری نامحدود است و می‌تواند هر عملی ولو به ضرر مولی علیه باشد انجام دهد آنچه که اختیارات گسترده‌ای ولی قهری را محدود می‌کند غبطه و مصلحت مولی علیه است یعنی ولی قهری در مقام اجرای تکالیف خود حق دارد شیوه تربیت و اداره اموال مولی علیه خود را چنانکه مصلحت می‌بیند انتخاب کند و این اختیار باید بای مصلحت وی( مولی علیه) مورد استفاده قرارگیرد. پس در هرجا که ازاین حق سوء استفاده شود دادگاه می تواند از تجاوز ولی قهری جلوگیری کند و یا درصورت عدم مواظبت و انحطاط اخلاقی ولی قهری محکمه می‌تواند ولایت و سرپرستی را به دیگران به سپارد و درصورت اثبات بی لیاقتی و عدم امانت ولی، ضم امین کند. ضمانت اجرای تکالیف ولی قهری به حرمان از این موهبت الهی محدود نمی‌شود. آنان نیز مانند سایر مکلفان نسبت به آثار  بی‌مبالاتی و خودداری از انجام تکالیف خویش مسئولیت ( مدنی و کیفری) دارند. با این حال اولیای قهری در ردیف بیگانگان نیستند تا دادگاه بتواند بهترین مأمور را آزادانه انتخاب کند. پس دخالت دادگاه در صورتی مباح است که ضرورت دارد. باید حدود متعارف کار ولی قهری و جامعه را درنظر گرفت و هرترک اولی را نباید بر آنان خرده گرفت. چرا که اصل بر این است هراقدامی که ولی قهری انجام می دهد برای رعایت غبطه مولی علیه است و تا زمانی که خلاف آن ثابت نشده است نفوذ حقوقی دارد و خروج ولی قهری ازنمایندگی مولی علیه امری خلاف اصل بوده و نیاز به اثبات دارد با این وصف، تمایل حقوقدانان کنونی بر این است که مصلحت مولی علیه مهمترین عامل تصمیم درباره وضع اوست. بدون اینکه حق تقدم ولی قهری بر دیگران نیز از یاد برده شود. هیچ عاملی بطور قطع و برای همیشه حق تکالیف ولایت را از بین نمی برد. عواملی که در قانون باعث سقوط ولایت شمرده شده است، درواقع ازموانع اجرای آن است و حق پدرو جد پدری را معلق می‌کند به همین جهت، همینکه مانع بر طرف شد دوباره سمت ولایت باز می‌گردد. بعبارتی اختیار دادگاه جهت عزل ولی قهری به معنای الغای تقدم اولیای قهری نیست زیرا پیش از تصمیم دادگاه باید این اولویت محترم داشته شود. و دلیلی وجود ندارد که پس از زوال مانع و رفع خطر و ضرر، ولی قهری طبیعی خود را، که بنابه فرض مصلحت طفل نیز در آن است باز نیابد و الا درغیر اینصورت اگر حق ولی قهری بر مولی علیه بحساب نیاید و احترام به عواطف آنان امتیازی نباشد نتایج نامعقول فراوانی به بار می‌آید.

کلید واژگان : ولی قهری – مصلحت کودک – عزل– حقوق تطبیقی – فقه امامیه

  کلیات تحقیق

الف. مقدمه

«ولایت» (به فتح و کسر واو) در لغت، به معنی: حکومت و تسلط پیدا کردن، دوست داشتن، یاری دادن، دست یافتن و تصرف کردن آمده است. «قهری» در لغت، بمعنی: جبری و اضطراری می‌باشد.در اصطلاح حقوق مدنی، «ولایت»: قدرت و اختیاری است که برابر قانون به یک شخص صلاحیتدار، برای اداره امور محجور واگذار شده است.این ولایت دارای اقسامی است:ممکن است به حکم مستقیمِ قانون به شخص داده شده، یا به موجب وصایت واگذار گردیده، و یا به حکم دادگاه برقرار شده باشد.ولایتی که به حکم مستقیم قانون واگذار شده باشد؛ اصطلاحاً ولایت قهری نامیده می‌شود، که قانون مدنی مواد 1807 تا 1194 از آن سخن گفته است.وظیفه و سمت وصی که از جانب پدر و جدپدری برای سرپرستی محجور تعیین شده باشد (ماده 1181 ق.م) نیز یک نوع ولایت است که غیر از ولایت قهری است، هرچند که مشمول عنوان ولایت خاص می‌باشد.چه اصطلاح ولی خاص، برابر ماده 1194 قانون مدنی، شامل ولی قهری و وصی منصوب از جانب پدر یا جدپدری است. هرگاه محجور ولی خاص نداشته، و ولایتِ دادگاه به شخصی واگذار شده باشد، این ولایت را قیمومت گویند، که دارای احکام ویژه‌ای است.گاهی نیز شخصی که بوسیله دادگاه برای اداره محجور تعیین شده است، امین نامیده می‌شود (ماده 1187 ق.م و ماده 15 قانون جدید حمایت خانواده).بنابراین، ولی قهری، شخصی است که به حکم قانون تعیین می‌شود، و سمت خود را مستقیماً از قانون می‌گیرد، و ولایت او یک وظیفه خانوادگی و اجتماعی و به تعبیر دیگر، اجباری است نه اختیاری، و شاید به همین جهت آنرا قهری نامیده‌اند.حتی بعضی از حقوق‌دانان ولایت قهری را به ولایت اجباری تعریف کرده‌اند.در فقه امامیه، تا آنجا که محقق بررسی کرده، اصطلاح  ولایت قهری بکار نرفته، و به نظر می‌رسد که قانون مدنی نخستین بار آنرا استعمال کرده است.معهذا فقها از انواع ولایت ازجمله ولایت پدر و جدپدری، ولایت وصی، ولایت حاکم، ولایت عدول مؤمنین، به تفصیل سخن گفته‌اند.و گاهی تصریح کرده‌اند که ولایت پدر و جدپدری ولایت اجباری است.لذا با توجه به اهمیت ولایت قهری در این مجموعه به بحث درباره ولایت قهری در فقه امامیه و حقوق ایران و نیز موارد عزل آن خواهیم پرداخت.باشد که چراغ راهی جهت پیشرفت و کامل‌تر شدن دانش حقوق کشور گردد.

ب. موضوع تحقیق

از آنجا که خانواده کوچکترین واحد اجتماع و هسته اصلی و پایه اساسی آن است؛از این‌رو بررسی مسایل مربوط به خانواده از اهمیت بسزایی برخوردار بوده، و دقت خاصی را می‌طلبد.ولایت قهری، ازجمله موضوعاتی است که از روابط خانوادگی ناشی می‌شود، و ولی قهری شخصی است که به حکم قانون تعیین می‌شود، و سمت خود را مستقیماً از قانون می‌گیرد. ولایت چنین فردی یک وظیفه خانوادگی و اجتماعی و به بیان دیگر اجباری است، که اصطلاحاً آن را ولایت قهری می‌گویند.چه طبیعت آدمی و مصلحت طفل و جامعه اقتضاء می‌کند سرپرستی و اداره امورطفل، تا آنجا که ممکن است به پدر و اشخاص دیگری که قرابت نزدیک با او دارند، و به سرنوشت و خوشبختی او علاقمند هستند، واگذار شود. پس نهاد ولایت قهری، یک نهاد حقوقی است، که از طبیعت بشر و مقتضیات زندگی خانوادگی و اجتماعی او سرچشمه می‌گیرد، و ناظر به اداره امور مالی و غیرمالی و انجام دادن اعمال حقوقی از جانب کودکان است.با این حال هرگاه ولی قهری نتواند بنابه دلایلی از عهده کارهای محوله برآید؛ دراین صورت، بعلت وجود احتمال زیان برای صغیر، سرپرستی طفل به شخص دیگری واگذار می‌گردد، و یا شخصی به عنوان امین برای همکاری با ولی قهری و تامین منافع طفل تعیین می‌شود. همچنین اگر ولی‌قهری برخلاف مصلحت محجور، اعمالی به نمایندگی او انجام دهد؛ این اعمال غیرنافذ و قابل ابطال است، و ولی قهری مسئول اعمال نامشروع و تخلفات خود است.

پ. هدف کلی و آرمانی تحقیق

هدف از انجام این تحقیق، مطالعه تطبیقی عزل ولی قهری در فقه امامیه و حقوق ایران می‌باشد.

ت. اهداف جزئی تحقیق

بررسی مفهوم ولایت و اقسام آن.
بررسی و تبیین حدود ولایت ولی قهری در امور مالی و غیرمالی.
بررسی و تبیین اولویت والدین در ولایت بر کودک.
بررسی و بیان موارد عزل ولی قهری و ضمانتها و مسئولیتهای ولی قهری.
بررسی و بیان موارد ضم امین و عزل قیم.
ث. پرسش اصلی تحقیق

موارد عزل ولی قهری در فقه امامیه و حقوق ایران با توجه به تحولات قانونی کدام است؟

ج. فرضیه  تحقیق

در جایی که ولی قهری عملاً قادر به اداره امور مالی مولی‌علیه نباشد مثلاً پیر و از کار افتاده باشد و جائیکه محکومیت قضائی پیدا کند که صفت امانتداری را از او سلب نماید در این موارد عزل خواهد شد.

چ. روش تحقیق

در این تحقیق با توجه به اینکه موضوع آن نظری می‌باشد مانند اکثر تحقیقات علوم انسانی روش توصیفی است به این نحو که اکثر کتاب‌ها، مقاله‌ها و دیگر آثار مکتوب مربوط به بحث مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته و اطلاعات لازم درخصوص موضوع موردنظر فیش‌برداری شده است.بعبارت دیگر روش تحقیق مورد استفاده در این تحقیق از نوع توصیفی می‌باشد.بدین نحو که محقق بیشتر توجه‌اش را به توصیف و گزارش‌نویسی از موقعیتها و وقایع براساس اطلاعاتی کرده است که صرفاً جنبه توصیفی دارند.

ح. اهمیت موضوع تحقیق

یکی از معضلات مهم اجتماعی، عدم رعایت حقوق افراد در محدودۀ خانواده در مراحل مختلف زندگی می‌باشد.بویژ در دوران کودکی که در آن فرد مستقیماً قدرت دفاع از حقوق خویش را ندارد و عدم رعایت حقوق این دوران، خسارت جبران‌ناپذیری به شخصیت کودک و آینده او وارد می‌سازد.یکی از دلایل اساسی این معضل، عدم آگاهی از حقوق انسان در مراحل مختلف زندگی، بویژه در فضای خانواده است که این عدم آگاهی، به شکل اختلال در روابط اعضای خانواده، بخصوص روابط والدین و فرزندان ظهور می‌کند.شناخت و التزام به رعایت حقوق ویژه هریک از ولی و کودک می‌تواند جامعه را بسوی اعتدال و عدالت اخلاقی و رفتاری سوق دهد.در قانون مدنی ما، آنچه مبنای اولویت ولایت پدر و مادر قرار می‌گیرد، مصلحت و سعادت کودک است نه حمایت از مادر یا تامین ریاست پدر بر خانواده.در اقتدار ابوین، حق و تکلیف بهم آمیخته است.حقوق والدین وسیله اجرای تکالیف آنان است. در اختیارِ دادگاه، در تعیینِ کسی که عهده‌دارِ ولایتِ کودک می‌شود مبنای تقدم، رعایت مصلحت طفل است و آن را نباید حق مادر یا پدر شمرد.یعنی همه چیز رنگ تکلیف دارد و اگر گاه صحبت از حق می‌شود منظور از حق، توانایی و قدرتی است که قانون برای اجرای تکالیف خویش به پدر و مادر اعطا کرده است؛ چراکه اجرای هرتکلیف مستلزم داشتن اختیاراتی است و این اقتدار تا زمانی ادامه دارد که طفل نیازمند به آن است.

خ. روش جمع‌آوری اطلاعات

با توجه به نظری بودن موضوع، مانند اکثر تحقیقات علوم انسانی، روش گردآوری اطلاعات، روش کتابخانه‌ای می‌باشد.بدین نحو که اکثر کتابها، مقاله و آثار دیگر مکتوب مربوط به کتب، مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته و سپس مطالب جهت یافتن پاسخ به سوال تحقیق و تایید یا رد فرضیه بصورت منظم دسته‌بندی و مرتب شده است.

د. ابزار گردآوری اطلاعات

ابزار جمع آوری اطلاعات به جهت نظری بودن موضوع و بهره جستنِ آسان و سریع از چکیدۀ مطالعات و گزیدۀ تحقیقات، فیش‌برداری می‌باشند.

ذ. تعاریف، مفاهیم و اصطلاحات :

عَزل: برکنار کردن، جدا کردن، از کار بازداشتن.[1]

حق: امری است اعتباری که برحسب آن، شخص یا گروه خاصی، قدرت قانونی پیدا می‌کند.[2]

ولایت: عبارت است از سلطه و اقتداری که قانون به جهتی از جهات به کسی می‌دهد که امور مربوط به غیر را انجام دهد و کسی که این سمت را داراست «ولی» نامیده می‌شود.[3]

کودک: کودک در لغت به چند معنی آمده است : کوچک، صغیر، طفل و بچه، خواه پسر باشد یا دختر، فرزندی که به حد بلوغ رسیده است.پسر یا دختر، و به معنی جوان نیز بکار رفته است.[4]

حضانت: عبارت است از اقتداری است که قانون به منظور نگهداری و تربیت طفل به پدر و مادر آنان اعطا کرده است.[5]

تعارض: اختلاف داشتن، معترض و مزاحم یکدیگر شدن، باهم خلاف کردن.[6]

قیمومت: هرگاه محجور ولی خاص نداشته و ولایت از طرف دادگاه به شخصی واگذار شده باشد این ولایت را قیمومت گویند.

امین: شخصی که بوسیله دادگاه برای اداره امور محجورین تعیین شده است.[7]

ولی قهری: شخصی است که به حکم قانون تعیین می‌شود و سمت خود را مستقیماً از قانون می‌گیرد و ولایت او یک وظیفه خانوادگی و اجتماعی و به تعبیر دیگر، اجباری است نه اختیاری بهمین جهت آنرا قهری می‌نامند.[8]

ولی خاص: برابر ماده 1194 ق.م. شامل ولی قهری و وصی منصوب از جانب پدر و جدپدری است.

محجور: یعنی ممنوع و منظور، ممنوع از تصرف در اموال است بمعنی اعم به هریک از اشخاص فاقد اهلیت یعنی صغیر، مجنون و سفیه اطلاق می‌شود(مواد 21 و 1207 ق.م.).

وصّی: کسی که وصیت کننده او را برای اجرای وصیت خود تعیین کند(ماده 826 ق.م.).

تعدد: متعدد شدن، برشمار چیزی افزوده شدن.[9]

نفقه: به معنی هزینه، خرج، خرجی، آنچه هزینه عیال و اولاد کنند، روزی، مایحتاج معاش،[10]در اصطلاح فقه و حقوق عبارت است از همه آنچه که یک شخص برای ادامه زندگی بطور متعارف به آن نیازمند است از قبیل خوراک، پوشاک، مسکن و اساس منزل و …. [11]

ر. محدودیتهای تحقیق

از جمله محدودیتها و مشکلاتی که در این راستا محقق با آنها روبرو می‌باشد عبارتند از: الف- عدم غنای کتابخانه شهرستان آستارا. ب- عدم غنای کتابخانه دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمی. پ- عدم دسترسی به منابع کافی (بعلت تازگی موضوع). ت- عدم تحقیقات انجام شده در این خصوص. ث- بعد مسافت مابین محل سکونت پژوهشگر و دانشگاه محل تحصیل. ج- مشغله اداری، کمبود وقت و منابع مالی پژوهشگر. مضافاً اینکه تاکنون منابع مربوط به این موضوع وجود نداشته و یا درصورت وجود و امکان، مشابه موضوع موردنظر بوده است.حسن ختام اینکه محقق به این نکته اذعان دارد که خود بضاعت علمی ناچیزی دارد و هرچه در این مجموعه گردآوری گردیده، حاصل زحمات استادان و صاحب‌نظران می‌باشد.امید است که محققان و اساتید در جهت ارتقای سطح کیفیت این تحقیق، پژوهشگر را از اشکالها و نقایص آن آگاه نمایند و از راهنمائیها و ارشادات خویش، بهره‌مند سازند.

عدم مفسده در تصرفات پدر و جدپدری می‌باشند ولی برخی از آنها بنابر احتیاط، وجود مصلحت و غبطه را در تصرفات ولی ضروری می‌دانند.

3- آقای علی رادان جبلی در مجله تحقیقات حقوقی بشماره 42 در بهمن و اسفند 1382 صفحه 22 در مقاله‌ای تحت عنوان : «عزل ولی قهری در قانون مدنی و فقه اسلامی»، بعد از مطالعه تطبیقی عزل ولی قهری و نصب امین در مکاتب فقهی و حقوق جدید کشورهای اسلامی و حقوق فرانسه در یک مقایسه کلی چنین نتیجه‌گیری کرده است که در حقوق فرانسه، برخلاف حقوق ایران و دیگر کشورهای اسلامی، پدر و مادر از لحاظ ولایت قهری برابر هستند که با قانون 1970 در فرانسه ایجاد شده است و قبلاً پدر در درجه اول قرار داشته و مقدم بر مادر بوده است.بهرحال اختلاف مهم و چشمگیری که حقوق فرانسه در مورد ولایت قهری با حقوق ایران و دیگر کشورهای اسلامی دارد همان برابری پدر و مادر در حقوق فرانسه و تقدم پدر بر مادر در حقوق کشورهای اسلامی است.این اختلاف بارز بین حقوق فرانسه و حقوق بعضی دیگر از کشورهای غربی که جز خانواده حقوق نوشته (رومی و ژرمنی) و دارای تمدن مشترک با فرانسه هستند نیز مشهود است و درآخر، بحث خود را با ذکر چند نکته بشرح زیر به پایان رسانده است:

1- حقوق ایران در زمینه ولایت قهری تحول چشمگیری داشته و در جهت حمایت از حقوق طفل و مادر قواعد تازه‌ای را پذیرفته است.2- حقوق ایران با اصلاحاتی که در آن بعمل آمده به حقوق کشورهای دیگر به ویژه کشورهای اسلامی نزدیک شده است، از این لحاظ که قانونگذار جدید، پدر را در زمینه ولایت قهری در درجه اول و مقدم بر جدپدری قرار داده و تا زمانی که پدر زنده و دارای اهلیت و شایستگی است، قانون او را منحصراً ولی قهری طفل شناخته است.3- حقوق ایران مانند حقوق فرانسه و بعضی دیگر از کشورها برای مادر نیز سمت ولی قهری قائل شده، هرچند که درحقوق ایران با توجه به سنتها و اوضاع و احوال اجتماعی بویژه تجربه و آمادگی بیشتری که معمولاً پدر برای انجام وظایف ولایت دارد، مادر از این لحاظ در ردیف پدر قرارداده نشده، بلکه بعد از پدر و در ردیف جدپدری جای گرفته است. لزوم سرعت و وحدت نظر در اعمال ولایت و جلوگیری از اینکه اختلاف نظر در ادارۀ امور طفل موجب زیان او می‌گردد می‌تواند مؤید این راه‌حل باشد.4- در حقوق ایران با وجود پیشرفتی که در این مساله دیده می‌شود، نارسائیها و ابهاماتی وجود دارد. ماده 15 قانون حمایت خانواده از لحاظ فنی، خوب تنظیم نشده و از این‌رو مشکلاتی را پدید آورده است که حل آنها با دخالت قانونگذار با رویه قضایی امکان‌پذیر است، شکی نیست که علمای حقوق نیز در این زمینه‌ می‌تواند نقش سازنده‌ای داشته باشند.

4- آقای عاصف حمداللهی (قاضی دادگستری) و حسن فدایی (پژوهشگر و استاد دانشگاه) مشترکاً مقاله‌ای را در مجله‌ای بنام مجموعه مقالات حقوقی وکلا و حقوقدانان، در دی ماه 1385، در صفحه 75 تحت عنوان: مطالعه تطبیقی اولیای قهری در مکاتبات فقهی و حقوق جدید کشورهای اسلامی، مواردی را بعنوان شاخص بارز تفاوت عزل ولی قهری و نصب امین در قوانین کشورهای اسلامی و حقوق فرانسه نوشته و مطالبی را بشرح زیر بیان داشته‌اند: 1- بطورکلی قوانین مصر و سوریه صریحاً به قاضی اجازه داده است که اختیارات ولی قانونی را در صورت لزوم محدود و حتی او را برکنار نماید بعلاوه قوانین مصر و سوریه تعیین امین موقت را در صورت غیبت یا زندانی شدن ولی قهری یا وجود مانعی در راه انجام وظیفه او و نبودن ولی دیگر پیش‌بینی کرده‌اند. البته در این قوانین بجای امین موقت که اصطلاح حقوق ایران است وصی موقت بکار رفته است ولی مقصود در واقع یکی است.2- تفاوت قابل توجهی که قانون مصر و سوریه با قانون ایران در این خصوص دارد این است که در حقوق ایران وظایف و اختیارات امینی که به جای ولی قهری تعیین می‌شود روشن نیست و این مساله قابل بحث است.